Celem badania było uzyskanie odpowiedzi na pytanie: czy i w jakim stopniu zwiększenie aktywności rolników w zdobywaniu dochodów spoza gospodarstwa rolnego ma wpływ na prowadzenie produkcji rolnej. Innymi słowy, czy zaangażowanie się w prace poza gospodarstwem rolnym osłabia lub wzmacnia produkcje rolna. Badaniem objęto 753 gospodarstwa indywidualne prowadzące w 1993 roku książki rachunkowości rolnej dla IERiGŻ. W ogólnym dochodzie gospodarstw 31,6% stanowiły dochody uzyskane spoza gospodarstwa, w tym 11,8% z pracy zarobkowej. Tak wiec, dochody spoza rolnictwa są poważna pozycja w ekonomicznej egzystencji rolników. W opracowaniu omówiono charakter transferu dodatkowych dochodów w gospodarstwie (konsumpcyjny, bądź produkcyjny). Stwierdzono, że gospodarstwa, w których zarobkowanie poza nim ma ważne znaczenie, w wyraźnie mniejszym stopniu przykładają wage do produkcji rolnej. Przykładowo: świadczą o tym dane o udziale (%) roślin intensywnych w strukturze zasiewów. Jest wiec teraz inaczej, aniżeli w minionym okresie, w którym dochody z pracy zarobkowej w znacznej części gospodarstw stymulowały produkcje rolna.
Celem artykułu była ocena zdolności konkurencyjnej gospodarstw domowych rolników. W roli jej miernika wykorzystano dochody rozporządzalne polskich gospodarstw domowych. Analizę oparto na materiale statystycznym pochodzącym z corocznego, prowadzonego przez Główny Urząd Statystyczny, ogólnopolskiego badania budżetów gospodarstw domowych. Ocena konkurencyjności gospodarstw domowych rolników, przez pryzmat ich dochodów, wypadła niekorzystnie. Jak wykazała przeprowadzona analiza, gospodarstwa w tej grupie społeczno-ekonomicznej silnie odczuwają istnienie ograniczenia budżetowego i próbują poprawić swoją zdolność konkurencyjną poszukując dodatkowych źródeł dochodu.
The income situation of the Polish population strongly varies. There is evidence that income situation of individual farmers worsened seriously over the past years. In spite of this difficult condition, farmers have succeeded in maintaining their attitude towards economic activity. On the contrary, the structure of expenditures by other groups of population shows a certain pro-consumption propensities. The highest level of income was observed in households of employees in non-manual labour positions, of self-employed and in households of retirees and pensioners. Retired people reveal the highest expectation in their income rise.
The paper presents the income situation of 210 farms running non-agricultural economic activity for 2000. An analysis was conducted according to farms division by voivodships. The results of the research display regional differentiation of the level of personal income and its structure in the investigated farms. Moreover, main sources of income generated by farms located in individual voivodships were shown.