Wheat response to residual fertilization of Zn was investigated in 74 field experiment with Zn rates: 0, 5, 10, 15 and 20 kg·ha-1. For 34 in 74 cases a significant yield increase after Zn application into soil was received. The rate of 5 kg Zn·ha⁻¹ Zn, applied one year before wheat, was too low and didn't give any yield increase. Three other rates of 10, 15 and 20 kg·ha⁻¹ applied at the same time caused similar, about 10% yield increase of wheat grain. Positive response of wheat to Zn fertilization was connected with too low Zn : P and Zn : Cu ratios in soil.
Ocena zawartości Zn w glebach Polski nie daje jednoznacznej odpowiedzi co do potrzeb nawożenia cynkiem. Analogiczna analiza zawartości cynku w roślinach przynosi bardziej jednoznaczne wyniki, wskazujące na zmniejszanie się zawartości tego pierwiastka w ziarnie pszenicy o 15% na przestrzeni ostatnich 30 lat. W badaniach, oprócz danych literaturowych, wykorzystano wyniki własne zawartości cynku w próbkach ziarna pszenicy jarej pobranych w latach 1987-1989 z 74 punktów doświadczalnych rozmieszczonych na terenie całego kraju. Na podstawie przedstawionych danych nie można wykluczyć potrzeby nawożenia pszenicy cynkiem na niektórych terenach naszego kraju, szczególnie uprawianej na paszę dla zwierząt.
Określono wpływ materii organicznej w glebie na przyswajalność cynku dla roślin. Materiał badawczy stanowiła kolekcja 156 próbek glebowych z terenu Dolnego Śląska oraz kolekcja 45 próbek glebowych i roślinnych pobranych z pól pszenicy. We wszystkich próbkach glebowych i roślinnych oznaczono zawartość cynku. Cynk w glebie określano 4 metodami: DTPA, EDTA, 0,1 mol HCl·dm⁻³ i 1 mol HCl·dm⁻³. Na podstawie analizy współczynników korelacji pomiędzy materią organiczną a cynkiem glebowym (ZnG) stwierdzono, że mocniejsze roztwory ekstrakcyjne takie jak 1 mol HCl·dm⁻³ oraz 0,1 mol HCl·dm⁻³ ekstrahują znacznie więcej cynku związanego z materią organiczną niż EDTA i DTPA. Analiza współczynników korelacji pomiędzy materią organiczną a indeksem przyswa- jalności cynku (ZnR : ZnG) wykazała, że materia organiczna ogranicza dostępność cynku dla pszenicy i powinna być uwzględniona przy opracowywaniu wartości progowych cynku w glebie. Ponadto w pracy przedstawiono optymalne dla pszenicy zakresy zawartości cynku w glebie dla metody DTPA, 0,1 mol HCl·dm⁻³ i 1 mol HCl·dm⁻³ uzależnione od zawartości materii organicznej.
Od 2218 dzieci w wieku 12-15 lat zamieszkałych w Białymstoku i okolicach pobrano próbki włosów w celu oznaczenia w nich zawartości cynku metodą spektrofotometrii atomowo-absorpcyjnej. Stwierdzono znamiennie wyższą zawartość tego bioelementu we włosach dziewcząt.